W dniu 29.06. br. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 8.06.2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagradzania zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (tj. ustawa o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw z dnia 26.05.2022 r. – Dz.U. 2022, poz. 1352).

Najistotniejszą zmianą tej nowelizacji jest wprowadzenie nowych współczynników pracy dla wszystkich grup zawodowych, w tym pielęgniarek i położnych (nowy załącznik do w/w ustawy).

           W dniu 22.06. br. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 8.06.2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagradzania zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (tj. ustawa z dnia 28.05.2021 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw z dnia 28.05.2021 r. – Dz.U. 2021, poz. 1104).

W/w nowelizacja wprowadza trzy istotne zmiany.

Pierwsza to podwyższenie współczynników pracy dla wszystkich grup zawodowych (w tym pielęgniarek i położnych) wymienionych w załączniku do w/w ustawy, co będzie skutkowało podniesieniem kwot minimalnych wynagrodzeń zasadniczych.

L.P.

Grupy zawodowe według kwalifikacji wymaganych

 na zajmowanym stanowisku

Współczynnik

pracy

7

Pielęgniarka z tytułem zawodowym magister pielęgniarstwa albo położna z tytułem zawodowym magister położnictwa, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia

 1,06

8

Pielęgniarka albo położna, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, albo pielęgniarka z tytułem zawodowym licencjat albo magister pielęgniarstwa albo położna z tytułem zawodowym licencjat albo magister położnictwa

 0,81

9

Pielęgniarka albo położna inna niż określona w lp. 7 i 8, która nie posiada tytułu specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia

 0,73

          

            Druga to przyspieszenie o pół roku (tj. z dnia 31.12.2021 r. na dzień 1.07.2021 r.) wymogu osiągnięcia przez podmioty lecznicze określonych w ustawie minimalnych poziomów wynagrodzeń zasadniczych pracowników medycznych (w tym pielęgniarek i położnych).

           Trzecia to modyfikacja mechanizmu gwarantującego niepogarszanie warunków wynagradzania osobom objętym do połowy 2021 r. regulacjami płacowymi opartymi o odrębne strumienie finansowania (w tym pielęgniarki i położne), wynikającego z ustawy z dnia 27.11.2000 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia w okresie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii kadr medycznych.

W załączeniu sposób wyliczenia wynagrodzenia od 1 lipca 2021 r.

W związku z wątpliwościami zgłaszanymi przez Członków Samorządu Zawodowego dotyczącymi obowiązujących w obecnym stanie prawnym zasad pobierania przez pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej materiału do badań diagnostycznych i transportu tego materiału do laboratorium diagnostycznego, poniżej zamieszczamy opinię prawną w tym zakresie wydaną przez radcę prawnego - prof. nadzw. dr hab. n. prawn. Dorotę Karkowską.

Początkiem września br. weszła w życie ustawa z  dnia  14  sierpnia 2020  r.  o zmianie niektórych ustaw w  celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu (Dz. U. z 2020 r., poz. 1493), która to w art. 13 wprowadziła istotną zmianę dotyczącą wykonywania zawodu położnej.

Mianowicie dodano do art. 5 dodano ust. 1a w brzmieniu:

„1a. W przypadku ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii wykonywanie zawodu położnej może polegać również na udzielaniu pacjentom świadczeń zdrowotnych w zakresie:

1) rozpoznawania warunków i potrzeb zdrowotnych,

2) rozpoznawania problemów pielęgnacyjnych,

3) planowania i sprawowania opieki pielęgnacyjnej,

4)samodzielnego udzielania w określonym zakresie świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych,

5) realizacji zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji,

6) edukacji zdrowotnej i promocji zdrowia

- zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami i umiejętnościami zawodowymi.”

 

W związku z wątpliwościami interpretacyjnymi, jakie powstały w tym zakresie, Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych wystąpiła o wydanie komentarza prawnego do w/w przepisu. Z jego treści jednoznacznie wynika, iż w/w przepis:

1)      „nie czyni osoby wykonującej zawód położnej – osobą wykonującą zawód pielęgniarki na okres epidemii”,

2)      „interpretacja „zamiennie” traktująca osoby wykonujące zawód położnej z osobami wykonującymi zawód pielęgniarki – jest absolutnie błędna – z wykładnią historyczną, systemową, celowością i funkcjonalną”.

Równocześnie w komentarzu podkreślono, iż „zachodzi niebezpieczeństwo odpowiedzialności prawnej, gdzie osobami pozywającymi podmioty lecznicze mogą być zarówno osoby wykonujące zawody medyczne w związku z doznanymi szkodami w trakcie wykonywania pracy, jak pacjenci – ze wskazaniami, iż świadczenie zdrowotne zostało im udzielone niezgodnie z aktualną wiedzą medyczną z uwagi na osobę nie mającą wymaganych kwalifikacji i umiejętności zawodowych”.

 

Poniżej załączono pełny tekst komentarza prawnego oraz opinię prawną w sprawie przeniesienia lub skierowania położnej do pracy na stanowisku pielęgniarki w związku z przekształceniem dotychczasowego szpitala wielospecjalistycznego w jednoimienny szpital zakaźny i likwidacji oddziałów ginekologicznych i położniczych.

 

 

UWAGA!!!!

Początkiem września br. weszła w życie ustawa z  dnia  14  sierpnia 2020  r.  o zmianie niektórych ustaw w  celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu (Dz. U. z 2020 r., poz. 1493), która to wprowadziła szereg zmian w regulacjach prawnych dotyczących ochrony zdrowia. Poniżej przedstawiamy te, które mają istotny wpływ na wykonywania zawodu pielęgniarki i położnej.

I.

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (art. 7)

1)      Zmieniona została treść art. 47 ust. 3, który określał osoby niepodlegające skierowaniu do pracy przy zwalczaniu epidemii, a dokładnie brzmienia pkt 4 w/w artykułu zgodnie z którym obecnie do takiej pracy nie mogą być kierowaniu również:

W związku z licznymi wątpliwościami jakie pojawiły się przy interpretacji przepisów prawnych dotyczących rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28.04.2020 r. w sprawie standardów w zakresie ograniczeń przy udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej pacjentom innym niż z podejrzeniem lub zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 przez osoby wykonujące zawód medyczny mające bezpośredni kontakt z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem tym wirusem oraz wytycznych w zakresie wypłacania dodatkowego świadczenia (polecenie MZ do Prezesa NFZ), OIPIP w Katowicach zwróciła się do Dyrektora Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ o udzielenie wyjaśnień na najczęściej zadawane pytania w tym zakresie. Poniżej zamieszczono odpowiedź z dnia 26.06.2020 r.

Załączniki:
Pobierz plik (Zapytanie do NFZ.pdf)Zapytanie do NFZ.pdf[ ]222 kB
Pobierz plik (odpowiedź z NFZ.pdf)odpowiedź z NFZ.pdf[ ]219 kB

Ustawą z dnia 4 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych na zapewnienie płynności finansowej przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 (tzw. tarcza antykryzysowa 4.0), znowelizowano treść art. 37a kodeksu karnego. Zmiana ta została negatywnie oceniona przez środowisko medyczne jako powodująca zwiększenie represyjności przepisów mogących znajdować zastosowanie wobec osób wykonujących zawody medyczne. Ma to istotne znaczenie szczególnie w sprawach o czyny, których przedmiotem jest nieumyślne spowodowanie śmierci (art. 155 kodeksu karnego) oraz narażenie na niebezpieczeństwo utraty życia czy też ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (art. 160 § 1 i § 2 kodeksu karnego).

Co to oznacza w praktyce?

Wprowadzona zmiana zaostrzyła przesłanki (warunki), jakie uprawniały sąd do orzeczenia kary nieizolacyjnej (tzn. ograniczenia wolności lub kary grzywny) zamiast kary pozbawienia wolności.

Najlepiej będzie to widoczne na przykładzie stworzonym na potrzeby niniejszego wyjaśnienia.

Przed sądem toczy się postępowanie karne, w którym pielęgniarka/położna została oskarżona o nieumyślne spowodowanie śmierci pacjenta. Ponieważ wina została oskarżonej udowodniona, sąd wydaje wyrok skazujący i wymierza karę. Zgodnie z art. 155 kodeksu karnego za ten czyn zabroniony może być wymierzona kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat.  

Dotychczas - w opisanym wypadku - sąd mógł wymierzyć albo karę pozbawienia wolności mieszczącą się w przedziale od 3 miesięcy do 5 lat (np. rok pozbawienia wolności), ale też mógł – zamiast tej kary – wymierzyć karę ograniczenia wolności lub karę grzywny. Treść art. 37a kodeksu karnego dopuszczała taką możliwość, gdy czyn zabroniony (w przykładzie nieumyślne spowodowanie śmierci pacjenta), był zagrożony karą nieprzekraczającą 8 lat. 

Obecnie – w opisanym wypadku – sąd nadal może wymierzyć karę pozbawienia wolności mieszczącą się w przedziale od 3 miesięcy do 5 lat, natomiast karę ograniczenia wolności lub kary grzywny już tylko w określonych w znowelizowanym przepisie warunkach, tj. :

1)      czyn zabroniony jest zagrożony karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat – w przykładzie warunek ten jest spełniony, gdyż czyn zabroniony tzn. nieumyślne spowodowanie śmierci jest zagrożone karą pozbawienia wolności do 5 lat,  oraz

2)      wymierzona przez sąd kara pozbawienia wolności nie jest surowsza od roku – w przykładzie warunek ten będzie spełniony, gdy sąd wymierzy pielęgniarce karę pozbawienia wolności w wymiarze do roku, w sytuacji wymierzenia kary pozbawienia wolności wyższej (np. 1 roku i 1 miesiąca) już nie, oraz

3)      wymierzona przez sąd kara ograniczenia wolności nie może być niższa od 3 miesięcy, zaś kara grzywny nie niższa od 100 stawek dziennych, oraz

4)      równocześnie z karą ograniczenia wolności lub karą grzywny sąd musi orzec dodatkowo o zastosowaniu środka karnego (np. zakazu wykonywania zawodu), środka kompensacyjnego (np. zapłaty zadośćuczynienia) lub przepadku (korzyści lub mienia).

Poniżej zamieszczamy link do strony internetowej, na której znajdziecie Państwo pełną treść Stanowiska 38 - Sprzeciw Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia 24 czerwca 2020 r. w sprawie nowelizacji art. 37a Kodeksu karnego ustawą z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVID-19, czyli Tarcza antykryzysowa 4.0 (Dz. U. z 2020 r., poz. 1086)

https://nipip.pl/stanowisko-38-sprzeciw-naczelnej-rady-pielegniarek-i-poloznych-z-dnia-24-czerwca-2020-r-w-sprawie-nowelizacji-art-37a-kodeksu-karnego-ustawa-z-dnia-19-czerwca-2020-r-o-doplatach-do-oprocentowania-k/

W ustawie z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz.U. z 2020 r. poz. 562 i 567):

I. art. 15a ust. 3 otrzymuje brzmienie:
3. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 i 2, obejmują również wystawianie recept osobom, o których mowa w art. 43-46 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, na zasadach określonych w tej ustawie oraz w ustawie o refundacji, z wyjątkiem uprawnienia do wystawiania recept przez:
1) położną - świadczeniobiorcom, o których mowa w art. 43a ust. 1 i 1a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
2) pielęgniarkę - świadczeniobiorcom, o których mowa w art. 43b ust. 1 ustawy, o której mowa w pkt 1.

II. w art. 15a
- po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
1a. W przypadku leków określonych w wykazach, o których mowa w art. 37 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 784, 999, 1096 i 1590), zwanej dalej „ustawą o refundacji”, objętych refundacją w ramach kategorii dostępności refundacyjnej określonej w art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a tej ustawy, dla których istnieją refundowane odpowiedniki, pielęgniarka i położna, o których mowa w ust. 1 i 2, wystawiając receptę, może przyjąć jako zakres zarejestrowanych wskazań wskazania określone dla wszystkich odpowiedników refundowanych w ramach tej kategorii dostępności refundacyjnej.

- ust. 3 otrzymuje brzmienie:
3. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 i 2, obejmują również wystawianie recept osobom, o których mowa w art. 43-46 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, na zasadach określonych w tej ustawie oraz w ustawie o refundacji, z wyjątkiem uprawnienia do wystawiania recept przez położną świadczeniobiorcom, o których mowa w art. 43a ust. 1 i 1a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

- po ust. 4 dodaje się ust. 4a i 4b w brzmieniu:
4a. Określenie odpłatności na recepcie w postaci elektronicznej może nastąpić przy wykorzystaniu narzędzia informatycznego, o którym mowa w art. 9b ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2019 r. poz. 408, 730 i 1590).
4b. Pielęgniarka lub położna oraz świadczeniodawca nie ponoszą odpowiedzialności za skutki błędnego działania narzędzia informatycznego, o którym mowa w art. 9b ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, polegającego na nieprawidłowym określeniu odpłatności w związku z rozbieżnością danych zawartych w narzędziu a przepisami prawa, w szczególności z wykazami, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy o refundacji.